Grensverleggende geneeskunde voor topreferente patiënten

Kanker in het hoofd/halsgebied, met name kanker in de mond, kaken en het aangezicht komt in Nederland steeds vaker voor. Het aantal nieuwe patiënten met kanker in het hoofd/halsgebied bedraagt anno 2010 inmiddels ongeveer 2.500 per jaar.
Bij een kleine 1.000 patiënten gaat het dan om kanker in het mond-/kaakgebied, bij de overige patiënten om kanker in de hals. Langdurig en veel roken en langdurig en overmatig drankgebruik zijn de belangrijkste oorzaak van hoofd/halskanker.
Ondanks het toenemende aantal patiënten met hoofd/halskanker zijn deze vormen van kanker toch een relatieve zeldzaamheid. Ter vergelijking: in Nederland krijgen ieder jaar ca. 13.000 vrouwen borstkanker, ca. 9.000 mannen prostaatkanker, ca. 11.000 mensen dikkedarmkanker en ca. 9.000 mensen longkanker.
De relatieve zeldzaamheid van kanker in het hoofd/halsgebied maakt dat de behandeling van deze patiënten specifieke kennis en ervaring vereist. Om die reden vindt de behandeling van patiënten met hoofd/halskanker in Nederland plaats in gespecialiseerde oncologische hoofd/halscentra. Deze gespecialiseerde oncologische centra, waaronder VUmc, zijn verenigd in de Nederlandse Werkgroep Hoofd/Hals-Tumoren (NWHHT).
Elk centrum kent een eigen hoofd/halswerkgroep die bestaat uit oncologisch gespecialiseerde kaakchirurgen, KNO-artsen, radiotherapeuten, plastisch chirurgen, chirurgen, internisten, radiologen en gespecialiseerde tandartsen. Samen met een team van paramedici - logopedisten, mondhygiënisten, fysiotherapeuten en diëtisten - verzorgen zij de specifieke diagnostiek, de vaak gecompliceerde behandeling en de begeleiding daaraan vooraf, en de veeleisende nazorg bij hoofd/halskanker.
De concentratie van de topreferente zorg bij hoofd/halskanker in hooggespecialiseerde academische ziekenhuizen maakt het eveneens mogelijk in deze ziekenhuizen op hoog niveau wetenschappelijk onderzoek uit te voeren naar hoofd/halskanker. Dat betreft zowel het uitvoeren van fundamenteel onderzoek (onderzoek aan cellen en proefdieren) als translationeel onderzoek (onderzoek dat de bevindingen uit het fundamenteel onderzoek vertaalt naar een toepassing bij mensen).
De oncologische patiënten van de afdeling Mondziekten, Kaak- en Aangezichtschirurgie (MKA) van VU medisch centrum (VUmc) worden besproken in de multidisciplinaire werkgroep hoofd-halstumoren van VUmc (o.a. keel-neus-en oorheelkunde (KNO), MKA, Radiotherapie en Medische Oncologie). Wetenschappelijk onderzoek gebeurt in nauwe samenwerking met de afdelingen KNO en Pathologie, in het bijzonder de subafdeling Pathologie van het Hoofd-Halsgebied.
De afdeling MKA van VUmc heeft tevens ruime expertise op het gebied van de behandeling van patiënten met afwijkingen van het mondslijmvlies die voorlopers kunnen zijn van kanker. Ook op dit terrein vindt wetenschappelijk onderzoek plaats in samenwerking met de afdelingen KNO en Pathologie.
Ook de werkzaamheden van de afdeling MKA op het gebied van de maxillofaciale prothetiek - het behandelen van ernstige aangeboren of verworven afwijkingen van mond, kaak en/of tanden - richten zich vooral op de behandeling van patiënten met hoofd/halskanker.
Deze behandelingen gebeuren door een aan de afdeling verbonden tandarts-maxillofaciaal prothetist. Op dit terrein werkt de afdeling MKA van VUmc samen met de Stichting Bijzondere Tandheelkunde bij de tandheelkundige faculteit ACTA te Amsterdam.
Oncologie: prof. dr. I. van der Waal en drs. K.H. Karagozoglu
Maxillofaciale prothetiek: mevrouw drs. A. Ridwan
VU medisch centrum
afdeling Mondziekten, Kaak- en Aangezichtschirurgie (MKA)
postbus 7057
1007 MB
Amsterdam
Bezoekadres
De Boelelaan 1118
1081 HZ
Amsterdam
MKA-patiëntenbalie
tel.: 020- 4441150
fax: 020-4441005
mzk.balie@vumc.nl
Stafsecretariaat
tel: 020-4441023;
fax: 020-4441024
mondheelk@vumc.nl

Kanker van de mond of keelholte, informatie van KWF
SPKS, Stichting voor Patiënten met Kanker aan het Spijsverteringskanaal
Klankbord, voor mensen met kanker in het hoofd en halsgebied