Grensverleggende geneeskunde voor topreferente patiënten


Thoraco-abdominaal aorta aneurysma (TAAA) (LUMC)

De aorta of grote lichaamsslagader is de slagader waarin het bloed terecht komt als de linkerkamer van het hart samentrekt. De belangrijkste taak van de aorta is om via verschillende zijtakken het bloed naar alle organen van het lichaam te transporteren.

De aorta vertakt zich in zijtakken naar de armen, het hoofd, de darmen, de nieren en de benen. De doorsnede van de aorta is afhankelijk van de leeftijd en geslacht en varieert bij volwassenen van 15 tot 30 mm. Soms komt het voor dat de diameter van de aorta lokaal meer dan met een factor twee toeneemt. Dan is er sprake van een aorta aneurysma. De oorzaak van een aorta aneurysma is meestal aantasting van de vaatwand. Ook een aangeboren afwijking aan het vaat weefsel kan het ontstaan van een aneurysma veroorzaken. Het vaakst ontstaat een aorta aneurysma in de buikslagader onder de aftakking van de nierslagaders (abdominaal aneurysma). Een aneurysma kan ook in de aorta in de borstkast ontstaan (thoracaal aneurysma). Indien de gehele aorta in de borst en buikholte verwijd is, heet dit een thoraco-abdominaal aorta aneurysma (TAAA).

Behandeling
Wordt de diameter van de aorta groter dan 55-60 mm, dan bestaat er een gerede kans dat de wand van de aorta op die plaat openscheurt. Dit veroorzaakt een ernstige inwendige bloeding, meestal met de dood tot gevolg. Om dit te voorkomen moet een behandeling plaatsvinden die het aneurysma uitschakelt.  Een van de mogelijkheden hierbij is een zogenaamde open operatie. Hierbij worden de borstkast en buikholte geopend en wordt het aangetaste deel van de aorta  vervangen door een kunststof aorta.

Dit is een complexe ingreep. Zo moeten alle zijtakken die uitkomen op  het aangetaste deel op de kunststof aorta worden aangesloten. De belangrijkste zijtakken verzorgen het bloed naar het ruggenmerg, de nieren, darmen, lever en andere buikorganen. Om de organen tijdens deze operatie te beschermen wordt tijdelijk gebruik gemaakt van kunstmatige doorbloeding van deze organen met behulp van een circulatie machine. Om een dwarslesie te voorkomen wordt de functie van het ruggenmerg continue gecontroleerd met behulp van zenuw geleiding onderzoek.

Dit alles betekent dat een TAAA operatie alleen kan worden uitgevoerd indien de voorgenoemde bescherming methoden voorhanden zijn en een ervaren team een dergelijke procedure vaak uitvoert. Academische centra beschikken over dergelijke technische mogelijkheden en de bijbehorende expertise.

Alternatieve behandelingen

Indien de patiënt fysiek niet sterk genoeg is om een open operatie te ondergaan, is een zogenaamde endovasculaire oplossing een alternatieve optie. De principes van deze techniek worden beschreven in het onderdeel endovasculaire behandeling van de thoracale en abdominale aorta.

Betrokken specialismen
Meestal zijn de volgende specialismen betrokken bij de TAAA behandeling:

Vaatchirurgie, hartchirurgie, cardiologie, radiologie, anesthesie, neurofysiologie, perfusie, intensive care, hematologie.

Contact:

Leids Universitair Medisch Centrum
Afdeling Heelkunde (afspraak maken)

Informatie voor patiënten:

Vaatchirurgie
Thoraxchirurgie

Chirurgen
Prof dr J.F. Hamming (vaat)
Drs M.I.M. Versteegh (thorax)

Patiëntenvereniging:

www.hartenvaatgroep.nl



Overige links:

Aneurysma, informatie van de Hartstichting

Radiologie
beeldvormende diagnostiek
Aorta
lichaamsslagader
Thoraxchirurgie
chirurgie van hart en borstkas