Grensverleggende geneeskunde voor topreferente patiënten
Niet-tuberculeuze mycobacteriële lymfeklierinfecties in het hoofd-hals gebied bij kinderen (AMC)
(cervicofaciale lymfadenitis) relatief vaak voor. Een belangrijke veroorzaker bij de jonge leeftijdsgroep (1 t/m 5 jaar) hiervan is een infectie met een niet-tuberculeuze mycobacterie (NTM, bacteriën die verwant zijn aan de verwekker van tuberculose).
Het eerste symptoom bestaat meestal uit één of meer gezwollen lymfeklieren aan een zijde van de hals die aanvankelijk moeilijk te onderscheiden zijn van een banale lymfadenitis (opzwellen van lymfeklieren als reactie op een infectie elders in het lichaam). De kinderen vertonen weinig tot geen algemene klachten en symptomen. De huid ter plaatse van de zwelling wordt later rood van kleur en er vormen zich spontaan (met etter gevulde) holten (abcessen en sinussen).
Publicatie in 2000 van een studie naar de diagnostiek en behandeling van de NTM lymfklierinfecties in het hoofd/hals gebied bij kinderen heeft geleid tot een constante stroom van verwijzingen van patiënten naar het AMC. De afdeling Mondziekten Kaak- en Aangezichtschirurgie van het AMC is daardoor uitgegroeid tot hét expertisecentrum over dit ziektebeeld. Het AMC heeft op grond hiervan een top-referente functie voor het overgrote deel van de patiëntjes in Nederland met NTM lymfklierinfecties in het hoofd/hals gebied. Naast een consulterende rol wordt ook de diagnostiek en behandeling van verwezen patiëntjes uitgevoerd.
Voor de diagnostiek maakt de afdeling gebruik van een samen met de afdeling Medische Microbiologie van het Leids Universitair Medisch Centrum ontwikkelde real-time PCR methode. Dit is een techniek die snel bacteriën kan karakteriseren aan de hand van hun erfelijk materiaal. De afdeling werkt voor het kweken van de bacteriën en de bepaling van de gevoeligheid van de bacteriën voor medicijnen samen met het RIVM in Bilthoven.
De behandeling van NTM lymfklierinfecties in het hoofd/hals gebied bij kinderen kan bestaan uit het chirurgische verwijderen van de aangedane lymfeklieren, een behandeling met antibiotica of een conservatieve “wait and see policy” (afwachten en goed in de gaten houden).
Onderzoek, verricht in verschillende ziekenhuizen en gecoördineerd door het AMC, heeft aangetoond dat chirurgische therapie effectiever is dan een behandeling met antibiotica. Indien de symptomen en klachten gering zijn kan een afwachtend beleid worden overwogen. Het AMC vervult een top-referente functie voor het overgrote deel van de patiëntjes in Nederland met NTM lymfklierinfecties in het hoofd/hals gebied. Naast een consulterende rol wordt ook de diagnostiek en behandeling van verwezen patiëntjes uitgevoerd.
Contactpersoon:
Prof. Dr. J. de Lange
Afdeling Mondziekten Kaak- en Aangezichtschirurgie
A1-1, Meibergdreef 9, 1105 AZ Amsterdam
T: 020-5662300/5666054
